"""data 包测试。 L0 阶段的约定:**只测已实现的行为**。未实现的算法用逐条 skip 标出, 不要用模块级 pytestmark —— 那会把同文件里已实现的函数一起跳过, 让 load_table 这种已经写好的函数变成零覆盖。 """ from __future__ import annotations from pathlib import Path import numpy as np import pandas as pd import pytest _NOT_IMPLEMENTED = "未实现:见 docs/03-roadmap.md L0/L1" # ---------------------------------------------------------------- io: load_table def test_load_table_detects_gbk(tmp_path): """国内赛题数据常见 GBK,编码探测必须能兜住。""" from mcm_toolkit.data import load_table p = tmp_path / "gbk.csv" p.write_bytes("城市,人口\n北京,2189\n".encode("gbk")) df = load_table(p) assert list(df.columns) == ["城市", "人口"] def test_load_table_keeps_utf8_readable(tmp_path): """UTF-8 文件必须按 UTF-8 读出,不能先试 GBK 变成乱码。""" from mcm_toolkit.data import load_table p = tmp_path / "utf8.csv" p.write_text("省份,GDP增速\n广东,5.8\n", encoding="utf-8") df = load_table(p) assert list(df.columns) == ["省份", "GDP增速"] assert df.loc[0, "省份"] == "广东" def test_load_table_maps_na_like_tokens_to_nan(tmp_path): """赛题里的缺失值长得五花八门,默认 na_values 要全部吃成 NaN。""" from mcm_toolkit.data import load_table p = tmp_path / "na.csv" p.write_text("a,b,c\n1,NA,\n2,-,#N/A\n", encoding="utf-8") df = load_table(p) # 外面套 bool():df["b"] 的类型是 Series | DataFrame,直接当条件用 pyright 会报 # "条件操作数无效";套上 bool() 既满足类型检查,又能在它真返回 Series 时当场炸掉。 assert bool(df["b"].isna().all()) assert bool(df["c"].isna().all()) assert bool(df["a"].notna().all()) def test_load_table_respects_explicit_encoding(tmp_path): """显式给了 encoding 就照办,不再做探测。""" from mcm_toolkit.data import load_table p = tmp_path / "gbk.csv" p.write_bytes("城市,人口\n上海,2487\n".encode("gbk")) df = load_table(p, encoding="gbk") assert list(df.columns) == ["城市", "人口"] def test_load_table_rejects_unknown_suffix(tmp_path): """不支持的扩展名要抛 ValueError,而且要带上后缀名。""" from mcm_toolkit.data import load_table p = tmp_path / "data.txt" p.write_text("a,b\n1,2\n", encoding="utf-8") with pytest.raises(ValueError, match=r"\.txt"): load_table(p) def test_load_table_missing_file_raises(tmp_path): """文件不存在时要把路径原样带出来,方便定位。""" from mcm_toolkit.data import load_table missing = tmp_path / "nope.csv" with pytest.raises(FileNotFoundError, match=r"nope\.csv"): load_table(missing) # ---------------------------------------------------------------- io: save_table def test_save_table_round_trip(tmp_path): """存进去再读出来,内容要一致,并且返回实际写入的 Path。""" from mcm_toolkit.data import load_table, save_table df = pd.DataFrame({"城市": ["北京", "上海"], "人口": [2189.0, 2487.0]}) out = save_table(df, tmp_path / "out.csv") assert isinstance(out, Path) assert out.exists() back = load_table(out) assert list(back.columns) == ["城市", "人口"] assert back["人口"].tolist() == [2189.0, 2487.0] def test_save_table_rejects_non_dataframe(tmp_path): """传错类型要当场报错,不要写出一个奇怪的文件。""" from mcm_toolkit.data import save_table with pytest.raises(TypeError): save_table([1, 2, 3], tmp_path / "bad.csv") # type: ignore[arg-type] # 就是要传错 def test_save_table_validates_before_touching_disk(tmp_path): """校验必须早于副作用:参数不合法时,一个目录、一个文件都不能留下。""" from mcm_toolkit.data import save_table with pytest.raises(ValueError, match=r"\.txt"): save_table(pd.DataFrame({"a": [1]}), tmp_path / "d1" / "x.txt") with pytest.raises(TypeError): save_table([1, 2, 3], tmp_path / "d2" / "x.csv") # type: ignore[arg-type] # 就是要传错 assert sorted(p.name for p in tmp_path.iterdir()) == [] # --------------------------------------------------------------- data: clean def test_clean_missing_default_drops_any_missing(): """不传 threshold 时是"只要有缺失就删"。""" from mcm_toolkit.data import clean_missing df = pd.DataFrame({"a": [1.0, np.nan, 3.0], "b": [1.0, 2.0, np.nan]}) out = clean_missing(df) assert len(out) == 1 assert list(out.columns) == ["a", "b"] def test_clean_missing_threshold_keeps_rows_within_limit(): """四行三列、阈值 0.5:缺 2/3 的两行要删,剩 2 行。 3 列时 min_non_na 必须是 ceil(3*0.5)=2;写成 int() 截断就会漏删。 """ from mcm_toolkit.data import clean_missing df = pd.DataFrame( { "a": [1.0, np.nan, np.nan, 4.0], "b": [1.0, np.nan, np.nan, 4.0], "c": [1.0, 2.0, np.nan, 4.0], } ) out = clean_missing(df, axis=0, threshold=0.5) assert len(out) == 2 assert out["a"].tolist() == [1.0, 4.0] def test_clean_missing_axis1_drops_empty_column(): """axis=1 按列删:整列全空(缺失率 1.0 > 0.5)要掉。""" from mcm_toolkit.data import clean_missing df = pd.DataFrame({"x": [1.0, 2.0, 3.0], "y": [np.nan, np.nan, np.nan]}) assert list(clean_missing(df, axis=1, threshold=0.5).columns) == ["x"] def test_clean_missing_rejects_bad_axis(): from mcm_toolkit.data import clean_missing with pytest.raises(ValueError, match="axis"): clean_missing(pd.DataFrame({"a": [1.0]}), axis=2) def test_clean_missing_rejects_non_dataframe(): from mcm_toolkit.data import clean_missing with pytest.raises(TypeError): clean_missing([[1.0, 2.0]]) def test_impute_missing_mean_and_ffill(): from mcm_toolkit.data import impute_missing df = pd.DataFrame({"a": [1.0, np.nan, 3.0]}) assert impute_missing(df, method="mean")["a"].tolist() == [1.0, 2.0, 3.0] assert impute_missing(df, method="ffill")["a"].tolist() == [1.0, 1.0, 3.0] def test_impute_missing_mode_survives_all_nan_column(): """整列全 NaN 时 mode() 给不出众数:不能崩,也不能硬填一个值进去。""" from mcm_toolkit.data import impute_missing df = pd.DataFrame({"a": [np.nan, np.nan], "b": [1.0, np.nan]}) out = impute_missing(df, method="mode") assert bool(out["a"].isna().all()) assert out["b"].tolist() == [1.0, 1.0] def test_impute_missing_rejects_unknown_method(): from mcm_toolkit.data import impute_missing with pytest.raises(ValueError, match="bogus"): impute_missing(pd.DataFrame({"a": [1.0]}), method="bogus") def test_impute_missing_rejects_non_dataframe(): from mcm_toolkit.data import impute_missing with pytest.raises(TypeError): impute_missing([[1.0, 2.0]]) def test_winsorize_clips_series_to_quantiles(): from mcm_toolkit.data import winsorize s = pd.Series([1.0, 2.0, 3.0, 4.0, 1000.0]) out = winsorize(s, lower=0.1, upper=0.9) assert float(out.iloc[0]) == pytest.approx(1.4) assert float(out.iloc[-1]) == pytest.approx(601.6) assert float(out.max()) < 1000.0 def test_winsorize_rejects_bad_quantile_order(): from mcm_toolkit.data import winsorize with pytest.raises(ValueError, match="lower"): winsorize(pd.Series([1.0, 2.0]), lower=0.9, upper=0.1) def test_winsorize_rejects_non_frame_with_typeerror(): """§4.7:类型不对必须抛 TypeError,不能抛 ValueError。""" from mcm_toolkit.data import winsorize with pytest.raises(TypeError): winsorize([1.0, 2.0, 3.0]) def test_detect_outliers_rejects_unknown_method(): """方法名校验在取默认取值之前,所以这条现在就是绿的。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers with pytest.raises(ValueError, match="bogus"): detect_outliers([1.0, 2.0], method="bogus") # type: ignore[arg-type] def test_detect_outliers_rejects_bad_type(): """§4.7:类型不对必须抛 TypeError,不能让它一路飘进 pandas 里去。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers for bad in (42, 3.14, "123", None, {"a": [1, 2]}): with pytest.raises(TypeError): detect_outliers(bad) def test_detect_outliers_survives_degenerate_columns(): """全 NaN 列与单元素列都不能抛异常,判定一律为 False。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers df = pd.DataFrame({"all_nan": [np.nan, np.nan, np.nan], "one": [1.0, 2.0, 3.0]}) assert not bool(np.asarray(detect_outliers(df)).any()) assert not bool(np.asarray(detect_outliers([5.0])).any()) assert not bool(np.asarray(detect_outliers([5.0], method="zscore")).any()) def test_detect_outliers_accepts_tuple_as_1d(): """元组按一维数组型处理,返回值与传 list 一致。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers mask = np.asarray(detect_outliers((1.0, 2.0, 3.0, 4.0, 1000.0))) assert mask.shape == (5,) assert mask.dtype == bool assert bool(mask[-1]) # ------------------------ 曾经 xfail 的契约,现已全部实现(留作回归) # # 这些用例写的是**文档里已经承诺的行为**。实现没跟上时用 xfail,让它们照样出现在 # 报告里(显示成 x);修好之后会自动变成 XPASS —— 看到 XPASS 就把 mark 摘掉。 # # 已摘掉:threshold 范围校验、IQR 的 UnboundLocalError、(n,1) 形状、zscore 默认阈值、 # winsorize 的文本列、detect_outliers 的文本列、impute_missing 的 mode 就地修改。 # **当前 0 条 xfail** —— 以后新增契约照旧:先写测试 + xfail,实现跟上就摘 mark。 def test_detect_outliers_finds_planted_points(): """人工埋 3 个离群点,IQR 法应正好命中 3 个。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers x = np.concatenate([np.arange(100.0), [1e6, -1e6, 1e7]]) mask = np.asarray(detect_outliers(x, method="iqr")) assert int(mask.sum()) == 3 assert bool(mask[-3:].all()) def test_detect_outliers_returns_mask_not_filtered_data(): """约定:只标不删——返回与原数据同形的布尔掩码。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers x = np.arange(50.0) mask = np.asarray(detect_outliers(x, method="zscore")) assert mask.shape == x.shape assert mask.dtype == bool def test_detect_outliers_zscore_flags_planted_point(): from mcm_toolkit.data import detect_outliers x = np.concatenate([np.zeros(99), [1e6]]) mask = np.asarray(detect_outliers(x, method="zscore")) assert int(mask.sum()) == 1 assert bool(mask[-1].all()) def test_detect_outliers_survives_text_columns(): """赛题表几乎都带文本列:分位数只在数值列上算,文本列恒 False。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers df = pd.DataFrame({"city": ["a", "b", "c", "d"], "v": [1.0, 2.0, 3.0, 1000.0]}) mask = detect_outliers(df) assert int(np.asarray(mask).sum()) == 1 assert not bool(np.asarray(mask["city"]).any()) assert bool(np.asarray(mask["v"]).any()) def test_detect_outliers_all_text_frame_returns_all_false(): """整表没有数值列时不报错,返回全 False 掩码(语义:这一列没有离群点)。""" from mcm_toolkit.data import detect_outliers df = pd.DataFrame({"a": ["x", "y"], "b": ["z", "w"]}) mask = detect_outliers(df) assert mask.shape == df.shape assert not bool(np.asarray(mask).any()) def test_winsorize_survives_text_columns(): """文本列必须原样留着:分位数只在数值列上算。""" from mcm_toolkit.data import winsorize df = pd.DataFrame({"city": ["a", "b", "c", "d"], "v": [1.0, 2.0, 3.0, 1000.0]}) out = winsorize(df) assert out["city"].tolist() == ["a", "b", "c", "d"] assert float(out["v"].iloc[-1]) < 1000.0 def test_clean_missing_rejects_out_of_range_threshold(): from mcm_toolkit.data import clean_missing with pytest.raises(ValueError, match="threshold"): clean_missing(pd.DataFrame({"a": [1.0, np.nan]}), threshold=1.5) def test_impute_missing_mode_does_not_mutate_input(): """mode 分支也必须返回新表:不能顺手把调用方的表改了。""" from mcm_toolkit.data import impute_missing df = pd.DataFrame({"a": [1.0, np.nan, 1.0]}) out = impute_missing(df, method="mode") assert out["a"].tolist() == [1.0, 1.0, 1.0] assert bool(df["a"].isna().any()) # ------------------------------------------------------ data: transform def test_normalize_minmax_range(rng): """minmax 是**按列**压到 [0, 1],不是整表压一次。""" from mcm_toolkit.data import normalize x = rng.normal(size=(50, 3)) out = np.asarray(normalize(x, method="minmax")) assert np.allclose(out.min(axis=0), 0.0) assert np.allclose(out.max(axis=0), 1.0) def test_normalize_minmax_doctest_values(): """docstring 里那个 Examples 就是规格,不能只有形似。""" from mcm_toolkit.data import normalize assert normalize([1, 2, 3]).tolist() == [0.0, 0.5, 1.0] def test_normalize_respects_feature_range(): from mcm_toolkit.data import normalize out = np.asarray(normalize([1.0, 2.0, 3.0], feature_range=(-1.0, 1.0))) assert np.allclose(out, [-1.0, 0.0, 1.0]) def test_normalize_constant_column_stays_finite(): """常量列 max == min,不能出 nan / inf;固定压到 feature_range 的下界。""" from mcm_toolkit.data import normalize out = np.asarray(normalize([[2.0, 1.0], [2.0, 3.0], [2.0, 5.0]])) assert np.allclose(out[:, 0], 0.0) assert bool(np.isfinite(out).all()) def test_normalize_vector_method_gives_unit_columns(): from mcm_toolkit.data import normalize out = np.asarray(normalize([[3.0, 0.0], [4.0, 0.0]], method="vector")) assert np.allclose(np.linalg.norm(out, axis=0), [1.0, 0.0]) def test_normalize_max_method_scales_by_column_max(): from mcm_toolkit.data import normalize out = np.asarray(normalize([[1.0, 10.0], [2.0, 20.0]], method="max")) assert np.allclose(out, [[0.5, 0.5], [1.0, 1.0]]) def test_normalize_rejects_bad_method_and_feature_range(): from mcm_toolkit.data import normalize with pytest.raises(ValueError, match="bogus"): normalize([1.0, 2.0], method="bogus") with pytest.raises(ValueError, match="feature_range"): normalize([1.0, 2.0], feature_range=(1.0, 0.0)) with pytest.raises(TypeError, match="feature_range"): normalize([1.0, 2.0], feature_range=(0.0, 1.0, 2.0)) # type: ignore[arg-type] def test_standardize_has_zero_mean_unit_std(rng): from mcm_toolkit.data import standardize x = rng.normal(5, 3, size=1000) out = np.asarray(standardize(x)) assert abs(out.mean()) < 1e-9 assert abs(out.std() - 1.0) < 1e-9 def test_standardize_is_per_column(rng): """按列标准化:每列各自均值 0、标准差 1。""" from mcm_toolkit.data import standardize x = rng.normal(size=(200, 3)) * [1.0, 10.0, 100.0] + [0.0, 50.0, -3.0] out = np.asarray(standardize(x)) assert np.allclose(out.mean(axis=0), 0.0, atol=1e-12) assert np.allclose(out.std(axis=0), 1.0, atol=1e-12) def test_standardize_honours_ddof(): """ddof 要真的传下去:ddof=0 才得到单位方差;ddof=1 时结果的 std = sqrt((n-1)/n)。 除以更大的样本标准差,结果自然更小 —— 所以 ddof=1 时 out.std() **小于** 1。 """ from mcm_toolkit.data import standardize x = np.array([1.0, 2.0, 3.0, 4.0]) assert np.allclose(standardize(x, ddof=0).std(), 1.0) assert np.allclose(standardize(x, ddof=1).std(), np.sqrt(3.0 / 4.0)) def test_standardize_constant_column_stays_finite(): from mcm_toolkit.data import standardize out = np.asarray(standardize([[2.0, 1.0], [2.0, 3.0]])) assert np.allclose(out[:, 0], 0.0) assert bool(np.isfinite(out).all()) def test_standardize_rejects_bad_type(): from mcm_toolkit.data import standardize with pytest.raises(TypeError): standardize("abc") def test_log_transform_shifts_to_keep_domain(): """含 0 或负值时自动取 offset = 1 - min(x),保证 log 的定义域。""" from mcm_toolkit.data import log_transform x = np.array([-5.0, 0.0, 5.0]) out = np.asarray(log_transform(x)) assert bool(np.isfinite(out).all()) assert np.allclose(out, np.log(x + 6.0)) def test_log_transform_positive_data_needs_no_offset(): from mcm_toolkit.data import log_transform assert np.allclose(log_transform([1.0, np.e]), [0.0, 1.0]) def test_log_transform_rejects_bad_type(): from mcm_toolkit.data import log_transform with pytest.raises(TypeError): log_transform("abc") def test_one_hot_encode_auto_detects_text_columns_quietly(): """pandas 3 起字符串列的 dtype 是 'str':要能选中,且不能走已弃用的 select_dtypes 路径。""" import warnings from mcm_toolkit.data import one_hot_encode df = pd.DataFrame({"city": ["A", "B", "C"], "v": [1.0, 2.0, 3.0]}) with warnings.catch_warnings(record=True) as caught: warnings.simplefilter("always") out = one_hot_encode(df) messages = [str(w.message) for w in caught] assert not messages, f"自动识别不该产生任何告警,实际:{messages}" assert "city_A" in out.columns assert "v" in out.columns def test_one_hot_encode_explicit_columns_and_drop_first(): from mcm_toolkit.data import one_hot_encode df = pd.DataFrame({"city": ["A", "B", "C"], "v": [1.0, 2.0, 3.0]}) out = one_hot_encode(df, columns=["city"], drop_first=True) assert "city_A" not in out.columns assert "city_B" in out.columns assert "city_C" in out.columns def test_one_hot_encode_rejects_missing_column_and_non_frame(): from mcm_toolkit.data import one_hot_encode df = pd.DataFrame({"city": ["A"], "v": [1.0]}) with pytest.raises(ValueError, match="nope"): one_hot_encode(df, columns=["nope"]) with pytest.raises(TypeError): one_hot_encode([1, 2, 3]) # ------------------------------------------------- 以下为未实现算法(L0/L1 待写) @pytest.mark.skip(reason=_NOT_IMPLEMENTED) def test_train_test_split_sizes_and_no_overlap(rng): from mcm_toolkit.data import train_test_split X = rng.normal(size=(100, 2)) Xtr, Xte = train_test_split(X, test_size=0.2, random_state=0) assert len(Xtr) == 80 and len(Xte) == 20 assert len({tuple(r) for r in Xtr} & {tuple(r) for r in Xte}) == 0